Polskie firmy uczestniczą w międzynarodowych misjach kosmicznych19.04.2017
Dzięki członkostwu Polski w Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA), rodzime przedsiębiorstwa coraz częściej współpracują zarówno z NASA jak i z ESA. Przykładem takiej współpracy jest spółka Astronika, która na zlecenie Niemieckiej Agencji Kosmicznej zaprojektowała i wykonała urządzenie, które w ramach misji NASA InSight, dokona historycznego zagłębiania się 5 metrów pod powierzchnię Marsa i zbada właściwości jego gruntu. „Kret” będzie pierwszym kompletnym systemem dostarczonym przez polski przemysł na tak istotną misję. O sukcesie polskiej firmy rozmawiano podczas konferencji prasowej z udziałem wiceminister rozwoju Jadwigi Emilewicz i wiceprezesa Agencji Rozwoju Przemysłu Michała Szaniawskiego.
"Sektor kosmiczny może mieć duże znaczenie dla gospodarki. Dziś ponad 300 polskich firm aplikuje do programów Europejskiej Agencji Kosmicznej. Widzimy ogromny potencjał polskich firm, które współpracują przy największych misjach kosmicznych" - mówiła wiceszefowa resortu rozwoju Jadwiga Emilewicz.
Polska firma dostarcza urządzenie na marsjańską misję NASAAstronika Sp. z o.o. powstała w 2013 roku z inicjatywy grupy inżynierów zajmujących się mechaniką precyzyjną do zastosowań kosmicznych. W ciągu pierwszych czterech lat działalności firma zrealizowała niemal 30 projektów. Głównym odbiorcą technologii jest Europejska Agencja Kosmiczna (dla której spółka zrealizowała łącznie 8 projektów o wartości prawie 2 mln euro), ale Astronika była również dostawcą m.in. dla Finmeccanica Leonardo, Airbus Defence & Space oraz Niemieckiej Agencji Kosmicznej (DLR).
Jednym z głównych inżynierów Astroniki jest dr Jerzy Grygorczuk, który projektował penetrator MUPUS na misję Rosetta – pierwszą w historii ludzkości misję, której celem było lądowanie na komecie. Spółka obecnie wykonuje penetratory na misję księżycową (Luna Resurs) i marsjańską (InSight). Marsjański penetrator skonstruowany w Astronice został właśnie wysłany do Niemieckiej Agencji Kosmicznej, której NASA zleciła wykonanie mechanizmu. W ramach misji InSight (Interior Exploration using Seismic Investigations, Geodesy and Heat Transport), na Marsa wysłany zostanie bezzałogowy lądownik, który ma przeprowadzić badania geofizyczne planety. Misja ma trwać dwa lata ziemskie. Start sondy był zaplanowany na marzec 2016 roku, jednak z powodów technicznych został odwołany. Najbardziej prawdopodobna nowa data startu, to (z uwagi na kolejne "okno startowe") maj 2018 roku.
HP3 (Heat Flow and Physical Properties Package) to próbnik do pomiaru strumienia ciepła z wnętrza planety, który zostanie wprowadzony na głębokość 5 m w grunt marsjański. HP3 to jedno z trzech głównych urządzeń pomiarowych, które zabierze ze sobą misja InSight. Niemiecka Agencja Kosmiczna (DLR), odpowiedzialna względem NASA za wykonanie urządzenia HP3, zwróciła się z prośbą o wsparcie w wykonaniu urządzenia do Astroniki jeszcze przed pierwotnie planowanym startem misji. Wtedy to Astronika przygotowała pierwszą wersję urządzenia, a w związku z przesunięciem startu misji zlecano firmie wykonanie kolejnych, ulepszonych wersji urządzenia.
Penetrator HP3 jest kompletnym urządzeniem zaprojektowanym i wykonanym w Polsce. Polskie firmy coraz częściej zostają wykonawcami elementów urządzeń, ale realizacja tak kompletnego zlecenia jest jak na razie w naszym kraju rzadkością.
Głównym wykonawcą „Kreta” HP3 była spółka Astronika, ale w proces produkcyjny zaangażowanych było kilka innych podmiotów, m.in. Centrum Badań Kosmicznych PAN, Instytut Lotnictwa, Instytut Spawalnictwa, Politechnika Łódzka oraz Politechnika Warszawska.
Udział w misjach kosmicznychPolska w ciągu ostatnich 20-30 lat wykształciła własny sektor kosmiczny, który zdobył już duże doświadczenie i ma realne osiągnięcia. Składa się on z kilku ośrodków naukowych, kilkunastu grup badawczych w szkołach wyższych oraz kilkudziesięciu małych i średnich przedsiębiorstw. One z kolei podejmują przedsięwzięcia związane z technikami satelitarnymi lub technologiami kosmicznymi.
Podpisanie przez Polskę umowy o współpracy z ESA w 1994 roku otworzyło drogę do udziału polskich podmiotów w misjach Agencji. W Centrum Badań Kosmicznych PAN, we współpracy z kilkunastoma polskimi firmami, zbudowano szereg instrumentów naukowych. Urządzenia wykonane w Polsce wzięły udział w misjach, których celem było teledetekcyjne i bezpośrednie badanie własności atmosfer i powierzchni planet i ciał Układu Słonecznego.
Dzięki akcesji Polski do ESA dokonała się kluczowa zmiana jakościowa - wcześniej możliwy był tylko udział podmiotów naukowych, od 2012 zaczęły się pojawiać kontrakty dla polskiego przemysłu.
Wybrane misje ESA z udziałem polskich instrumentów badawczych:
RosettaCBK PAN opracowało na potrzeby misji instrument MUPUS (MUlti PUrpose Sensor for surface and subsurface science). Instrument jest zaawansowanym mechanicznie manipulatorem, wyposażonym w penetrator, którego zadaniem było wbicie się w powierzchnię komety 67P/Czuriumow-Gierasimienko. Penetrator zawierał szereg detektorów, które po lądowaniu miały pozwolić na zbadanie własności fizycznych i składu jądra komety.
Cassini-HuygensW Polsce opracowano oraz wytworzono czujnik do pomiaru temperatury i przewodnictwa cieplnego Sensor THP (Thermal Properties). Czujnik został zamontowany na pokładzie lądownika Huygens, który w styczniu 2005 roku wylądował na powierzchni Tytana – księżyca Saturna. Było to lądowanie na najdalej położonym obiekcie. Pomiary wykonane przez czujnik pozwoliły na poznanie właściwości powierzchni tego ciała niebieskiego.
Proba 3W ramach programu rozwoju technologii GSTP kilka polskich podmiotów bierze udział w misji Proba 3, która będzie pierwszą misją na świecie weryfikującą technologię precyzyjnych lotów w formacji, a równocześnie realizującą ważne naukowe zadanie obserwacji korony słonecznej (zewnętrznej warstwy atmosfery słonecznej) w tym m.in. burz słonecznych, czyli silnych eksplozji powodujących wyładowania magnetyczne, które w zależności od nasilenia, mogą zagrażać ziemskiej energetyce czy telekomunikacji.
ExoMars2016Na pokładzie orbitera misjiExoMars2016 znalazł się zasilacz kamery Cassis – zaprojektowany przez Centrum Badań Kosmicznych PAN a wykonany przez Creotech Instruments S.A.
JUICESonda JUpiter ICy moons Explorer mission (JUICE) będzie badała gazowego giganta Jowisza i jego największe księżyce za pomocą 11 instrumentów naukowych. Dwa z nich to polskie eksperymenty: fal submilimetrowych opracowywany z udziałem Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk (CBK PAN) oraz plazmy i fal radiowych opracowywany przez CBK PAN i Astronikę. Start sondy planowany jest na 2022 rok, a przylot do Jowisza w 2030 roku. W produkcji elementów samej sondy bierze także udział kilka innych podmiotów z Polski (np. Mobica, Space Forest).
https://www.mr.gov.pl/strony/aktualnosci/polskie-firmy-uczestnicza-w-miedzynarodowych-misjach-kosmicznych/Od rozpoczęcia swojej działalności w Centrum Badań Kosmicznych skonstruowano ponad 50 przyrządów, które zostały wyniesione w przestrzeń kosmiczną na pokładach rakiet, sztucznych satelitów Ziemi i sond międzyplanetarnych.
Poniżej znajdują się materiały informacyjne dotyczące wybranych przyrządów.
Space Instruments provided by Polish Institutes in cooperation with industry. Period 1970-2016 (...)
http://www.cbk.waw.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=32&Itemid=25
Wątek: Polski przemysł kosmiczny - aktualności (Przeczytany 284608 razy)