Chiński program kosmiczny

[JSz]

Przejrzałem całą historię tego artykułu i nie znalazłem tam żadnego wpisu dotyczącego CZ-9. Czy na pewno tam to wpisałeś?

[Romek63]

Wpisałem w Dyskusji i chyba też artykule. W Dyskusji wpis został, w Artykule nie jestem pewny czy wpisałem, może zniknął lub nie został zaakceptowany.

[JSz]

W "dyskusji" napisałeś tylko apel o zamieszczenie informacji o CZ-9 (i podałeś cztery linki). A w odpowiedzi otrzymałeś zachętę do napisania i uwagę, że podane przez Ciebie źródła są sprzeczne.

Natomiast w samym "artykule" Twojego wpisu nie ma i nie było. Nawet gdyby został potem usunięty, wszystkie operacje są rejestrowane i pozostałby ślad.

OK - myślę, że jeśli Ty nie zdecydujesz się, to ktoś coś napisze na Wiki o CZ-9...

[olasek]

Wcale bym się bardzo nie zdziwił gdyby chiński odpowiednik amerykańskiej SLS wystartował wcześniej niż SLS.

Zalozmy taka rakiete maja - i jak ja uzyja? Wysla czlowieka na Ksiezyc? To byloby w miare spektakularne ale wiadomo ze Chinczycy sie panicznie boja porazki. Poza tym musieliby zrobic pare probnych lotow - swiat by dosc dlugo wiedzial ze takie przygotowania sa w toku, nie da sie tego ukryc. Samo posiadanie takiej rakiety to raczej nikomu dzis nie zaimponuje, zadnego "wyscigu" tu nie ma. Druga rzecz- z tak rakieta to moze byc jak i chinskim samolotem COMAC C919 - Chinczycy byli bardzo pewni siebie ze zdystansuja i Boeinga i Airbusa i zdobeda rynek na samoloty klasy 737 (te ich przechwalki ze jak to oi pokaza jak sie samoloty buduje) - juz dzis wiadomo ze nawet jak slamazarne prace nad tym samolotem sie skoncza raczej nie bedzie konkurencja ani dla A320 ani dla B737.

[Robek]

Zalozmy taka rakiete maja - i jak ja uzyja? Wysla czlowieka na Ksiezyc? To byloby w miare spektakularne ale wiadomo ze Chinczycy sie panicznie boja porazki. Poza tym musieliby zrobic pare probnych lotow - swiat by dosc dlugo wiedzial ze takie przygotowania sa w toku, nie da sie tego ukryc. Samo posiadanie takiej rakiety to raczej nikomu dzis nie zaimponuje, zadnego "wyscigu" tu nie ma.

Lądowanie kilku chińczyków na Księżycu, to by była dla amerykanów aż taka tragedia?
Przecież już tam kilka razy byli, więc to na nich nie jest coś zbyt wielkiego.
Zupełnie inna kwestia to ewentualne lądowanie chińczyków na Marsie, bo już takie coś mogło by się amerykanom bardzo nie spodobać.
No ale kiedy takie coś by było możliwe? w 2030 może w 2040 roku, bo z tego co kojarze to Chiny do tej jeszcze nic na powierzchnie Marsa nie udało się wysłać.

[velo]

Robku, PRowo pewnie Amerykanie by mówili tak mówisz.

Ale jest tu znacząca różnica. Bo co innego jak ktoś drugi, trzeci i czwarty dobiega do mety.
A co innego jak Chińczycy wylądują, gdy Ameykanie nie będą mieli zdolności ponownie tego zrobić (tzw. capability).

To trochę jak historyczny argument "kiedyś byliśmy (w czymś) potęgą, i dlatego wara".

[olasek]

Lądowanie kilku chińczyków na Księżycu, to by była dla amerykanów aż taka tragedia?

Faktycznie zadna, nie sugerowalem tragedii.

[Orionid]

Chiny stawiają na projekty eksploracyjne.
PRZEZ MICHAŁ MOROZ W DNIU 27 GRUDNIA 2016

26 grudnia Chińska Agencja Kosmiczna opublikowała założenia rozwoju na kolejne pięć lat.

Dokument o nazwie China’s Space Activities in 2016 podsumowują zarówno dokonania ostatnich pięciu lat, jak i nakreśla wizję najbliższych zadań. Dużą rolę w planach pełni eksploracja Księżyca. Należy wspomnieć, że jeszcze parę lat temu chińscy specjaliści głownie mówili o planowanym rozwoju programu wielomodułowej stacji kosmicznej, zaś o Księżycu wspominali przede wszystkim w dalekosiężnych planach.

Wyraźne stanowisko dotyczące rozwoju programu księżycowego w oficjalnym dokumencie Chińskiej Agencji Kosmicznej wskazuje na dużo większe poparcie projektu wśród rządu chińskiego. Do tego celu rozwijane będą technologie na potrzeby ciężkiej rakiety nośnej (w tym silniki działające na ekologiczne paliwo) jak i technologie pozwalające na eksploracje otoczenia Księżyca przez ludzi. Co ciekawe, następny bezzałogowy lot chińskiej sondy w kierunku naszego naturalnego satelity odbędzie się wcześniej od zapowiedzi, już pod koniec przyszłego roku. Misja Chang’e 5 ma nie tylko wylądować na powierzchni Księżyca, lecz również pobrać próbki i przywieźć je na Ziemię. Ostatnie próbki gruntu księżycowego zostały przywiezione w 1976 roku przez radziecką sondę Łuna 24.

W 2018 roku na ciemnej stronie Księżyca ma wylądować misja Chang’e 4 wyposażona w łazik. Będzie to pierwsze w historii badanie powierzchni tego regionu z bliska. Decyzja o uruchomieniu programu ciężkiej rakiety nośnej zaś powinna zostać podjęta przy następnym planie pięcioletnim. Zbiegnie się to w czasie z pierwszymi załogowymi misjami amerykańskiej SLS w kierunku Księżyca i być może doprowadzi do kolejnego wyścigu księżycowego.

Sekcja dotycząca programu załogowego wymienia przede wszystkim test pojazdu logistycznego Tianzhou-1, który w przyszłym roku przycumuje do miniaturowej stacji kosmicznej Tiangong-2 i przetestuje metody orbitalnego transferu paliwa. Dokument również wspomina o pierwszych misjach budujących nową, wielomodułową stację kosmiczną, jednak nie podaje tu żadnych dat.

W przypadku innych misji badania Układu Słonecznego wymieniana jest misja łazika marsjańskiego z 2020 roku, jak i eksploracja systemu Jowisza i projektowanie misji typu fly-by, czyli przelatujących obok celu badań. Tu automatycznie nasuwa się skojarzenie z badaniem planet leżących na obrzeżach Układu Słonecznego.

Również Polska została wymieniona w dokumencie. Wspomniana jest obok innych krajów (Ekwadoru, Argentyny, Luksemburga), którym Chiny umożliwiły wyniesienie małego satelity. W przypadku Polski był to satelita astronomiczny BRITE-PL Heweliusz, wystrzelony w 2014 roku jako jeden z ładunków rakiety Długi Marsz 4B.

Chiny również zakładają zwiększenie współpracy z wieloma państwami i podmiotami w różnych projektach kosmicznych. Tu zdecydowany prym będą wiodły zastosowania aplikacji satelitarnych, telekomunikacji, jak również nawigacji satelitarnej (Beidou). Dokładny sygnał tego systemu już od 2020 roku być odbierany na całym globie.

Dokument w języku angielskim dostępny jest tutaj: http://www.cnsa.gov.cn/n6443408/n6465652/n6465653/c6768527/content.html

Źródło: CNSA

Źródło: http://kosmonauta.net/2016/12/chiny-stawiaja-na-projekty-eksploracyjne/

[velo]

Pisząc ten artykuł bardzo pozytywnie zaskoczyło mnie, że Chang'e 5 będzie jednak pod koniec przyszłego roku. Wcześniej jak pamiętam chyba 2018 był wymieniany.

Równie dobrze zainteresowały mnie planowane fly-by missions. Jest nieco celów do wyboru i fajnie że nie tylko NASA będzie do tego podchodziła

[Robek]

Decyzja o uruchomieniu programu ciężkiej rakiety nośnej zaś powinna zostać podjęta przy następnym planie pięcioletnim.

To dopiero w grudniu 2021?

[Orionid]

Chińskie możliwości militarne w kosmosie są też niemałe.


The white paper says that China is committed to the peaceful use of space and opposes a space arms race.

Jones disagrees. He says China continues to develop its military space program.

“It’s not accurate at all because China has one of the world’s most advanced military space programs. They use space flight for most aspects of their military—communication, surveillance, weather forecasting. But one of the rising trends in China is the fact that they have a very aggressive development program for anti-satellite weapons. They’ve been able to hit satellites in low orbits for quite some time.”

Jones says China has the ability to attack satellites in geostationary orbit or ones that are in a lower Earth orbit.

That means, “they can probably try to knock out America’s GPS satellites in the event of a war,” says Jones.

http://learningenglish.voanews.com/a/china-five-year-space-plan-released/3657308.html

[kanarkusmaximus]

Tak - Chiny mają już teraz operacyjną możliwość zestrzeliwania satelitów na MEO i być może GEO:
http://kosmonauta.net/2013/05/tajny-start-z-chin-mozliwy-test-asat/

Chyba od 2013 roku takich testów było już kilka, ale za bardzo tego nie monitorowałem...

[Orionid]

Chiny przygotowują się do testu rakiety antysatelitarnej
ŚRODA, 14 GRUDNIA 2016, 12:27 Andrzej Hładij


Wizualizacja chińskiego testu broni antysatelitarnej z 2007 roku. Ilustracja: Massachusetts Institute of Technology

Chiny przygotowują się do kolejnego testu broni antysatelitarnej. Informację o tym podał amerykański serwis The Washington Free Beacon powołując się na przedstawicieli Pentagonu. Próba ma zostać przeprowadzona z wykorzystaniem rakiety Dong Neng-3.

Od 2013 roku Chiny testują nowej generacji broń antysatelitarną - rakietę Dong Neng-3. Ostatnia próba tej broni miała mieć miejsce w październiku 2015 roku na terenie Kompleksu Testowego Rakiet Korla w prowincji Syczuan. Obecny test, do którego przygotowania miał wykryć Pentagon, również ma mieć miejsce na terenie tej bazy, która staje się głównym centrum chińskich badań nad bronią do niszczenia pojazdów na orbicie okołoziemskiej. Testy rakiet antysatelitarnych odbywają się również z pobliskiego Centrum Startowego Satelitów Xichang.

O samej rakiecie Dong Neng-3 niewiele wiadomo. Analitycy The Washington Free Beacon przypuszczają, że pocisk bazuje na konstrukcji rakiety nośnej Kuaizhou-1 i jest podobnych rozmiarów do międzykontynentalnej rakiety balistycznej DF-31. DN-3 ma mieć przy tym możliwość rażenia celów na pułapie do 30 tys. km. Zdaniem cytowanego źródła, w przyszłości do niszczenia obiektów na orbicie będą mogły zostać dostosowane także właśnie rozwijane czterostopniowe systemy nośne Kuaizhou-11 i Chang Zheng-11, które mają mieć możliwość startu z mobilnej wyrzutni. Chiny już teraz dysponują jeszcze dwoma oprócz Dong Neng-3 typami rakiet antysatelitarnych: Dong Neng-2 i SC-19.

Po raz pierwszy Pekin pokazał swoje możliwości w dziedzinie niszczenia satelitów na orbicie okołoziemskiej w 2007 roku, kiedy to pocisk SC-19 (zmodernizowana rakieta balistyczna DF-21) wyposażony w głowicę kinetyczną trafił wycofanego ze służby satelitę pogodowego Feng Yun-1C. Sprzęt znajdował się na orbicie polarnej na wysokości 865 km nad powierzchnią Ziemi. W wyniku uderzenia pocisku, ważący ok. 750 kg satelita, rozpadł się na blisko 3500 mierzalnych części. Była to największa zanotowana do tej pory chmara "kosmicznych śmieci" stworzona przez pojedyncze zdarzenie.

Obecnie bronią do niszczenia celów na orbicie okołoziemskiej dysponują prawdopodobnie oprócz Chin tylko Rosja (pocisk Nudol) i USA (SM-3).

Źródło: http://www.space24.pl/509232,chiny-przygotowuja-sie-do-testu-rakiety-antysatelitarnej


The anti-satellite missiles are part of what the Pentagon calls “counterspace” forces, part of China’s large-scale military buildup.
http://freebeacon.com/national-security/china-prepares-satellite-missile-test/

[JSz]

W chińskim czasopiśmie naukowym o tematyce astronautycznej "Journal of Deep Space Exploration" ukazał się artykuł poświęcony przeglądowi obecnych i projektowanych chińskich rakiet nośnych (http://jdse.bit.edu.cn/sktcxben/ch/index.aspx). Z tym, że po chińsku, ale google to trawi. Właściwie nie ma tam nic nowego, raczej ogólniki, ale prezentuje rzeczywiście obecny stan przygotowań.

W załączniku wycięty z artykułu obrazek przedstawiający wszystkie nowe rakiety tej rodziny, łącznie z tymi, które już zdążyły wejść do służby, ale także budzący największe emocje CZ-9.

A sam artykuł: http://jdse.bit.edu.cn/sktcxben/ch/reader/view_abstract.aspx?file_no=20160310&flag=1.

[astropl]

A sam artykuł: http://jdse.bit.edu.cn/sktcxben/ch/reader/view_abstract.aspx?file_no=20160310&flag=1.

Wersja PDF.