GALEX

[Scorus]

Obraz mgławicy planetarnej NGC 7293 (Helisa):
http://photojournal.jpl.nasa.gov/catalog/PIA15658

[Scorus]

Obraz mgławicy Helisa (NGC 7293) złożony z obrazu UV z GALEX, mozaiki w podczerwieni ze Spiztera i mozaiki z WISE uzupełniającej braki na brzegach.

http://www.galex.caltech.edu/newsroom/glx2012-04f.html

[Scorus]

Analizy archiwalnych obserwacji galaktyki NGC 6872 z GALEX, Spitzera, VLA i przeglądu 2MASS potwierdziły, że jest ona jedną z największych galaktyk spiralnych. Jej szerokość wynosi 522 000 lat świetlnych. GALEX pozwolił na zaobserwowanie młodej populacji gwiazd na obrzeżach galaktyki, widocznej tylko w zakresie ultrafioletu. Powstała ona na skutek zderzenia NGC 6872 z pobliską galaktyką IC 4970 w przeszłości. Wg modeli teoretycznych zderzenie to nastąpiło 130 mln lat temu Ponadto na końcu północno - wschodniego ramienia spiralnego w ultrafiolecie widoczny jest obiekt przypominający galaktykę karłowatą wytworzoną z materii wyrwanej z NGC 6872 w trakcie oddziaływań pływowych z IC 4970. Obiekt ten jest jaśniejszy w zakresie UV niż inne części galaktyki, zawiera więc dużo gorących gwiazd o wieku tylko około 200 mln lat. Analiza rozkładu energii promieniowania w różnych zakresach długości fal potwierdziły, że gwiazdy najmłodsze znajdują się na końcu ramienia zwierającym kandydata na galaktykę karłowatą, a  wiek gwiazd rośnie w kierunku środka galaktyki. Ramię południowo - wschodnie wykazuje takie same cechy. W obrębie poprzeczki galaktyki nie znaleziono śladów współczesnej aktywności gwiazdotwórczej. Ukształtowała się ona więc kilka miliardów lat temu, przez zderzeniem z IC 4970. Badania ewolucji pobliskich galaktyk są istotne dla zrozumienia procesów zachodzących w odległej przeszłości, gdy zderzenia galaktyk były częste.

http://www.galex.caltech.edu/newsroom/glx2013-01r.html

[Scorus]

GALEX przysłużył się do badań procesów formowania gwiazd w środowisku pozagalaktycznym - w ogonie gazu wyrwanym z galaktyki IC 3418 w gromadzie Virgo. Galaktyka ta jest przyciągana do wnętrza gromady na skutek czego porusza się z tak dużą szybkością, że traci dużą ilość gazu. Tworzy on warkocz o długości 55 550 lat świetlnych. Został on po raz pierwszy zaobserwowany na obrazach z GALEX. Ponieważ zimny gaz w warkoczu jest otoczony przez gorącą plazmę we wnętrzu gromady nie było jasne czy w jego obrębie mogą formować się gwiazdy. Mógł on szybko parować. Jednak obserwacje z GALEX pokazały, ze występują w nim źródła punktowe, mogące być młodymi, masywnymi gwiazdami. Jedno z takich źródeł zbadano spektrometrycznie za pomocą instrumentu FOCAS (Faint Object Camera and Spectrograph) teleskopu Subaru. Spektrogram nie przypominał emisji ze źródeł pozagalaktycznych. Poza brakiem emisji z nagrzanego pyłu był charakterystyczny dla obszarów gwiazdotwórczych. Porównanie z innymi danymi wykazało, że źródło było masywną gwiazdą typu O. Tak więc badania te wykazały, że gwiazdy mogą formować się w środowisku bardzo różnym termicznie i dynamicznie od warunków panujących w Drodze Mlecznej. Ponadto obserwowane źródło było najdalszą gwiazdą zidentyfikowaną spektrometrycznie. Pokazuje to wzrastające możliwości dużych teleskopów naziemnych, otwierające drogę do badań przebiegu życia gwiazd w bardzo egzotycznych warunkach.

http://www.naoj.org/Pressrelease/2013/04/10/

[Scorus]

Finansowanie misji z Caltech skończyło się, w związku z czym misja została zakończona. Komenda dezaktywująca satelitę została wysłana centrum operacji misji w formie Orbital w Dulles 28 czerwca 2013 r o godzinie 05:09 UTC. Satelita pozostał na orbicie. W atmosferę wejdzie dopiero za około 65 lat. W przeciągu ostatniego roku satelita zakończył przegląd płaszczyzny Drogi Mlecznej. Był też używany do wyszukiwania supernowych oraz monitoringu jąder galaktyk aktywnych w celu zbadania ich zmienności w czasie. Ponadto umożliwił wykonanie poszukiwań supermasywnych czarnych dziur w odległych galaktykach oraz fal uderzeniowych powstających podczas eksplozji supernowych.

Trzy nowo opublikowane zdjęcia galaktyk (jeszcze sprzed awarii jednego z detektorów):
- NGC 6744:
http://www.galex.caltech.edu/media/glx2013-03r_img01.html
- M94 (NGC 4736):
http://www.galex.caltech.edu/media/glx2013-03r_img02.html
- NGC 4565:
http://www.galex.caltech.edu/media/glx2013-03r_img03.html

[Matias]

Myślałem, że misja potrwa trochę dłużej niż rok. Przykładowo w tym artykule z momentu przekazania obserwatorium w opiekę Caltech'owi jest napisane, że misja miała potrwać 3 lata. Widocznie koszty były za duże?