PRZEBIEG MISJI
Satelita RadioAstron wystartował 18 lipca 2011 r o godzinie 02:31:14.358 UTC. Miejscem startu był kosmodrom Bajkonur, stanowisko startowe 45/PU-1. Rakietą nośną był Zenit-3F/Fregat-SB. Sinik stopnia 2 został wyłączony 430 sekund pod stracie. Silniki sterujące tego stopnia wyłączyły się w czasie 520 sekund od startu. Następnie o godzinie 02:39:56 UTC stopień ten został odrzucony. Tym samym zespół Fregat-SB/RadioAstron wszedł na parkingową orbitę okołoziemską. Charakteryzowała się ona perygeum na wysokości 177 km, apogeum 447 km i inklinacją 51.4 stopnia. Następnie o godzinie 03:29:48 stopień górny, Fregat-SB został uruchomiony po raz pierwszy. Manewr ten trwał 488 sekund. Po jego zakończeniu zewnętrzny zbiornik paliwa tego stopnia został odrzucony. Nastąpiło to o godzinie 03:38:33 UTC. Ponowne uruchomienie stopnia Fregat nastąpiło o godzinie 05:35:17 UTC. Trwało 894 sekundy. Satelita oddzielił się od stopnia Fregat o godzinie 06:06:59 UTC. Tym samym znalazł się na odległej orbicie roboczej. Bez problemów rozłożył panele słoneczne, zorientował się na Słońce i nawiązał łączność ze stacjami Medvezhi Ozera i Ussuriisk. Start przebiegał bez komplikacji. 3 dni później pojazd uzyskał stabilizację trójosiową.
Satelita został umieszczony na orbicie o apogeum w odległości 332 728 km i perygeum 1 045.3 km. Nachylenie orbity do płaszczyzny równika wyniosło 51.6 stopnia. Okres obiegu wynosił 11 527.2 minut. Satelita nigdy nie znajdował się w cieniu Ziemi przez okres dłuższy od 2 godzin. Trwałość takiej orbity została oszacowana na co najmniej 9 lat.
Po wejściu zaplanowaną na orbitę rozpoczął się okres działań inżynieryjnych. Był on zaplanowany około 45 dni. 22 lipca rozłożona została czasza SRT. Proces ten był wolny, trwał kilka godzin. Płatki tworzące antenę rozpostarły się bez problemu, jednak nie zaskoczyły blokujące je zatrzaski. Dlatego też proces mocowania poszczególnych elementów musiał zostać powtórzony. Płatki były wolno przemieszczane w pozycję złożoną, a następnie ponownie w rozłożoną. Kilka takich prób zakończyło się bez powodzenia. Ostatecznie antena została pozostawiona w konfiguracji rozłożonej, ale bez zamkniętych zatrzasków. Mogło to spowodować niewielki spadek jakości danych, ale cele naukowe nadal mogły zostać osiągnięte. 23 lipca wykonano kolejną próbę zablokowania płatków anteny. Tym razem z powodzeniem udało się zamknąć wszystkie zatrzaski i uzyskać potwierdzenia tego faktu z sensorów. Wcześniej zmieniono orientację przestrzenną satelity tak, że antena została oświetlona przez Słońce. Nagrzanie jej rozładowało naprężenia wywołane przez przebywanie w bardzo niskiej temperaturze. Ponadto mechanizm rozkładający przyłożył do płatków maksymalną siłę, rzędu 1 200 kg (zamiast normalnych 600 kg). Jednak podczas wcześniejszych prób nie pomagało i takie podejście.
W okresie przygotowań do obserwacji wykonano też testy funkcjonowania systemów satelity. 25 lipca zwolniono blokady anteny HGA. Uruchomienie kanału do transmisji danych naukowych było zaplanowane na 4 sierpnia. Następnie planowana była kalibracja radioteleskopu i rozpoczęcie wstępnych obserwacji pod koniec września lub na początku października.
Również 25 lipca uruchomiony został system SSNI 2 zestawu Plasma-F. Pozostałe komponenty tego zestawu zostały uruchomione w następnych dniach. MMFF i MEP zostały włączone jako ostatnie, 30 lipca.
Pierwsza próba rozpoczęcia transmisji danych naukowych, do 22-metrowego radioteleskopu w Pushino została podjęta 4 sierpnia. Tamtejszy radioteleskop został uruchomiony, jednak próba została anulowana. Było to spowodowane wystąpieniem niskich temperatur we wnętrzu przedziału wyposażenia SRT. Temperatura spadła w nim do -15 stC. Normalnie przedział operacyjny wynosił 0 - 20 stC. Podjęto działania w celu podniesienia temperatury, ale proces ten przebiegał zbyt wolno i rozpoczęcie transmisji zostało przełożone na następne okno, do 13 sierpnia. Ponadto aktywacja masera wodorowego również opóźniła się z powodu zbyt niskich temperatur. Rozpoczęcie transmisji opóźniło się następnie do 18 sierpnia a potem do 21 sierpnia. W tym czasie monitorowano temperatury poszczególnych komponentów satelity, wykonano testy kół reakcyjnych oraz dokładniej oszacowano parametry orbity. W nocy z 21 na 22 sierpnia dokonano pierwszej transmisji do stacji w Pushino. Następnie uruchomiono wszystkie 4 odbiorniki SRT.
Pierwsza obserwacja astronomiczna została wykonana 27 września. Objęła pozostałość po supernowej Cassiopeia A, będącą najjaśniejszym źródłem radiowym na niebie. Teleskop wykonał jej skanowanie w dwóch prostopadłych do siebie kierunkach. Obserwację wykonano w dwóch pasmach (92 i 18 cm) i w dwóch polaryzacjach na pasm.
W październiku 2011 r wykonano testowe obserwacje w pasma 6 cm i 1.35 cm. Objęły one pozostałość Cassiopea A, mgławicę Krab, Księżyc i Jowisza. Wszystkie te obiekty zostały z powodzeniem wykryte. 29 i 30 października wykonano pierwsze obserwacje ze wsparciem tylko jednego radioteleskopu naziemnego. Obserwowany był maser W3(OH) w liniach OH (1665 MHz) i H20 (22232 MHz).
7 listopada w ramach dalszych testów obserwowano pulsar PSR0329+54 w paśmie 316 MHz. 8 listopada wykonano obserwacje masera wodorowego w regionie Orion KL. Użyto pasma 22 GHz. Dane odebrane w Pushino wykazały, że system pracuje prawidłowo. 15 listopada wykonano pierwszy pomiar orbity satelity za pomocą wiązki laserowej. Przeprowadzono go w Observatoire de la Cote d'Azur w Grasse we Francji. Łącznie wykonano 875 odczytów w czasie 35 minut. Błąd pomiarowy wynosił tylko 10 cm.
W grudniu uzyskano pierwszą pozytywną korelację interferencyjną sygnału pomiędzy radioteleskopami naziemnymi a satelitą. Obserwacje zostały wykonane 15 listopada w paśmie 18 cm. Użyto następujących radioteleskopów: 32 metrowych anten systemu Quasar w Svetloe, Zelenchukskaya i Badary obsługiwanych przez Instytut Astronomii Stosowanej Rosyjskiej Akademii Nauk, 64-metrowej anteny na Ukrainie w Evpatoria obsługiwanej przez Ukraińską Agencję Kosmiczną, oraz 100 metrowej anteny w Effelsbergu w Niemczech należącej do Max-Planck-Institute for Radio Astronomy. Obserwacje z 23 listopada pozwoliły na uzyskanie korelacji w paśmie 18 cm. Użyto tutaj 100-metrowego radioteleskopu GBT należącego do NRAO (USA), 64-metrowej anteny w Usuda (Japonia) należącej do JAXA, oraz stacji VLBI w Rosji i na Ukrainie. 1 grudnia wykonano też pierwszą obserwację przeznaczoną do uzyskania korelacji na paśmie 6 cm. Celem była galaktyka BL Lacertae. Zastosowano radioteleskopy naziemne w Eupatoria (Ukraina), Effelsbergu (Niemcy), Medicina (Włochy) i Yebes (Hiszpania).
22 stycznia 2012 wykonano pierwszy test synchronizacji w trybie pętli zamkniętej. W trybie tym wykorzystywany jest naziemny maser w Pushchino do synchronizacji obserwacji wykonywanych przez satelitę za pomocą specjalnego łącza satelita - Ziemia 7.2 i 8.4 GHz. Uzyskano korelację dla kwazara 0212+735 na paśmie 18 cm z linią bazową 16 000 km.
W marcu 2012 r uzyskano pierwszą korelację na paśmie 92 cm w linii bazowej 220 000 km. Obserwacja została wykonana 25 stycznia. Celem był pulsar B0950+08. W czasie obserwacji satelita znajdował się w największej odległości od Ziemi - 300 000 km. Tym samym uzyskano największą w historii rozdzielczość kątową na tej długości fali - 1/1000 sekundy kątowej. Użytymi radioteleskopami były: Arecibo (USA), Westerbork (Holania) i Effelsberg (Niemcy).
22 lutego i 1 marca wykonano dwie korekty orbity. Łącznie spowodowały one zmianę szybkości na poziomie 3 m/s. Perygeum orbity zostało podniesione do 55 000 km, co przedłożyło okres trwałości orbity do 10 lat. Również w lutym rozpoczęła się faza wstępnych obserwacji naukowych (Early Science Program - ESP). W jej ramach wykonano obserwacje maserów hydroksylowanych i wodorowych w Drodze Mlecznej (W3OH, Orion KL i in.), pulsara w mgławicy Krab oraz jądra Galaktyki. Zastosowano stacje VLBI w Europie i Rosji, radioteleskop w Eupatoria na Ukrainie oraz antenę w Usudzie w Japonii. Kontynuowane były próby uzyskania korelacji na paśmie 1.3 cm. Pierwsze obserwacje zakończyły się niepowodzeniem z powodu złej pogody w Effelsbergu w Niemczech. 11 marca wykonano pierwsze testowe obserwacje z siecią LBA w Australii.
W czerwcu udało się uzyskać korelację na paśmie 1.3 cm. Obserwację wykonano wraz z radioteleskopem w Effelsbergu. Celem był kwazar 2013+370. Użyto trybu podwójnego pasma. Jednoczesne obserwacje na paśmie 6 cm zostały wykonane wraz z radioteleskopem Westerbork w Holandii.
Po zakończeniu fazy wstępnych obserwacji nastąpi nim nastąpiła faza regularnych badań naukowych.
Orbita robocza satelity ulegała zmianą z powodu słabych perturbacji grawitacyjnych Słońca i Księżyca. Zmiany miały charakter cykliczny. Liniowe parametry orbity zmieniały się z okresem około 1.5 roku, a parametry kątowe - z okresem około 3 lat. Odległość perygeum zmieniała się w zakresie 400 - 65 000 kilometrów, a odległość apogeum - w zakresie 265 000 - 360 000 kilometrów. Głównymi zmianami orbity była powolna rotacja jej płaszczyzny wokół linii apsyd. Nominalnie płaszczyzna orbity zakreślała owal na sferze niebieskiej o osi wielkiej około 150 stopni i osi małej około 40 stopni po 3 latach. Dzięki takim naturalnym zmianą orbity około 80% źródeł fal radiowych na niebie znajdowało się w żucie orbity na sferę niebieską przez pewien okres trwania misji, co pozwalało na ich zobrazowanie w wysokiej i średniej rozdzielczości. Pozostałe 20% źródeł mogło zostać zobrazowanych tylko w wysokiej rozdzielczości. Obserwacje interferometryczne z bardzo długą linią bazową (Very Long Baseline Interferometer - VLBI) pozwalały na uzyskanie obrazów i współrzędnych galaktycznych i pozagalaktycznych źródeł fal radiowych z rozdzielczością kątową do 8 mikrosekund kątowych w najkrótszej długości fali (1.35 cm). Obserwacje prowadzone w okolicach perygeum pozwalały na obrazowanie w średniej rozdzielczości, a w okolicach apogeum - w wysokiej rozdzielczości.
Misja nominalna została zaplanowana na 5 lat. Satelita i sprzęt naukowy mogą jednak funkcjonować nawet 10 lat. Po zakończeniu misji nominalnej możliwe będzie przeniesienie pojazdu na wyższa orbitę z promieniem apogeum około 3.2 miliona kilometrów. W tym manewrze zostanie wykorzystane pole grawitacyjne Księżyca. Na takiej orbicie dane z satelity będą odbierane przez anteny o średnicy 64 - 70 metrów.
Główną stacją śledzącą w trakcie misji jest 22-metrowy radioteleskop w Pushchino w Rosji. Głównymi stacjami odbiorczymi są Medvezhi Ozera blisko Moskwy oraz Ussuriysk na Dalekim Wschodzie. W obserwacjach VLBI uczestnicza głównie radioteleskopy Arecibo, Badary, Effelsberg, GBT, Medicina, Noto, Svetloe i Zelenchukskaya.